तुमची त्वचा कोणत्या प्रकारची? वात, पित्त आणि कफ त्वचेची सोपी ओळख

Dr Rucha Mehendale Pai

By Dr Rucha Mehendale Pai, BAMS — Ayurvedic Physician & Nadi Parikshan Expert

दिवसासाठी जेल आणि रात्रीसाठी तेल, त्वचेच्या प्रकारानुसार निवड

थोडक्यात महत्त्वाचे

  • आयुर्वेदात त्वचा ढोबळमानाने वात (कोरडी), पित्त (संवेदनशील) आणि कफ (तेलकट) प्रकारची मानली जाते.
  • बहुतेकांची त्वचा मिश्र असते आणि ऋतू, वय व ताणानुसार बदलते.
  • योग्य मॉइश्चरायझर निवडण्यासाठी आपला त्वचेचा प्रकार ओळखणे उपयुक्त ठरते.
  • ही केवळ सामान्य ओळख आहे; निदानासाठी वैद्यांचा सल्ला घ्या.

"माझी त्वचा कोरडी आहे का तेलकट?" हा प्रश्न आपण अनेकदा स्वतःला विचारतो. आयुर्वेदात त्वचेकडे पाहण्याची एक सोपी पद्धत आहे. चला, वात, पित्त आणि कफ प्रकारच्या त्वचेची सोपी ओळख पाहूया आणि प्रत्येकासाठी कोणती काळजी सौम्य ठरते ते समजून घेऊया.

वात प्रकारची त्वचा

ही त्वचा कोरडी, खरखरीत आणि पातळ असते. चेहरा धुतल्यावर लगेच ताणल्यासारखा वाटतो आणि थंडीत भेगा किंवा खवले दिसू शकतात. अशा त्वचेला पोषक, स्निग्ध काळजी पारंपरिकरित्या उपयुक्त मानली जाते. उदाहरणार्थ तूप आधारित मॉइश्चरायझर.

पित्त प्रकारची त्वचा

ही त्वचा नाजूक, उष्ण आणि संवेदनशील असते. उन्हात लवकर लालसर होते आणि पुरळ येण्याची शक्यता असते. अशा त्वचेसाठी थंडावा देणारी, सौम्य काळजी आणि उन्हापासून संरक्षण महत्त्वाचे ठरते. कोणतेही नवीन उत्पादन वापरण्यापूर्वी पॅच टेस्ट आवश्यक आहे.

कफ प्रकारची त्वचा

ही त्वचा जाड, गुळगुळीत आणि तेलकट असते. चेहऱ्यावर चमक लवकर येते आणि रोमछिद्रे मोठी दिसू शकतात. अशा त्वचेला हलकी, चिकट नसलेली काळजी योग्य वाटते, जसे की जेल आधारित हायड्रेशन आणि आठवड्यातून एकदा-दोनदा सौम्य उटणे.

मिश्र त्वचा आणि बदलते ऋतू

बहुतेकांची त्वचा एकाच प्रकारची नसते. कपाळ आणि नाक तेलकट आणि गाल कोरडे असे दिसू शकते. उन्हाळ्यात त्वचा तेलकट आणि हिवाळ्यात कोरडी वाटणे सामान्य आहे. म्हणूनच एकदा ठरवलेला प्रकार कायमचा मानू नका. दर काही महिन्यांनी स्वतःची त्वचा निरखून पाहा.

घरच्या घरी सोपी तपासणी

चेहरा सौम्य फेसवॉशने धुवा आणि काहीही न लावता वीस मिनिटे थांबा. नंतर तपासा: संपूर्ण चेहरा ताणल्यासारखा वाटतो का (कोरडी), फक्त कपाळ-नाक तेलकट दिसते का (मिश्र), की सर्वत्र तेलकट दिसते (तेलकट)? यावरून तुम्हाला योग्य मॉइश्चरायझर निवडता येईल.

शास्त्रीय संदर्भ: चरक संहिता आणि अष्टांग हृदयात वात, पित्त आणि कफ या दोषांचे गुण वर्णन केले आहेत, आणि त्यानुसार आहार-विहारात बदल करण्याचा विचार मांडला आहे. त्वचेच्या प्रकाराची ही सोपी मांडणी त्याच पारंपरिक कल्पनेवर आधारित आहे. हे पारंपरिक संदर्भ आहेत, आधुनिक वैद्यकीय दावे नाहीत.

पारंपरिक त्वचा निगा: Navtej DeTan & Glow Ritual

Dr Rucha's Navtej चे DeTan & Glow Ritual हा ३ टप्प्यांचा सोपा आयुर्वेदिक त्वचा निगा विधी आहे. त्यात Papai Joy Face Wash, Varnya Ubtan आणि तुमच्या त्वचेच्या प्रकारानुसार निवडलेले मॉइश्चरायझर आहे. कोरड्या त्वचेसाठी Shatadhauta Ghruta आणि तेलकट किंवा मिश्र त्वचेसाठी Kumkumadi Gel असे पर्याय आहेत. वापरण्यापूर्वी पॅच टेस्ट करा आणि वैद्यांच्या सल्ल्यानुसार वापरा.

Navtej DeTan & Glow Ritual

Navtej DeTan & Glow Ritual — Dr Rucha's Navtej

३ टप्प्यांचा आयुर्वेदिक त्वचा निगा विधी, त्वचेच्या प्रकारानुसार | ₹1,099

Shop Navtej DeTan & Glow Ritual →

डॉक्टरांना कधी भेटावे?

त्वचेवर तीव्र खाज, सूज, जळजळ, वेदनादायक पुरळ किंवा चट्टे दिसत असतील, किंवा त्वचेत अचानक बदल होत असतील, तर स्वतःहून उपाय न करता त्वचारोगतज्ज्ञ किंवा वैद्यांचा सल्ला घ्या. गर्भवती, स्तनदा माता, ॲलर्जीप्रवण त्वचा असलेले किंवा नियमित औषधे घेणारे यांनी कोणतेही नवीन उत्पादन वापरण्याआधी सल्ला घ्यावा.

तुमच्या त्वचेसाठी वैयक्तिक सल्ल्यासाठी Book Your Consultation करा.

लेखिकेबद्दल: Dr Rucha Mehendale Pai, BAMS, या आयुर्वेदिक वैद्य आणि नाडी परीक्षण तज्ज्ञ आहेत. कुटुंबांसाठी सोप्या भाषेत मार्गदर्शन करणे हे त्यांचे ध्येय आहे.


हा लेख केवळ माहितीच्या उद्देशाने आहे; तो वैद्यकीय सल्ला, निदान किंवा उपचाराचा पर्याय नाही. आयुर्वेदिक उत्पादने तज्ज्ञ वैद्यांच्या मार्गदर्शनाखाली वापरावीत. डॉक्टरांनी दिलेली औषधे स्वतःहून बंद करू नका. परिणाम व्यक्तिपरत्वे भिन्न असू शकतात.

Back to blog

Leave a comment